Cấu tạo, các chức phận của da và phân loại các loại da

Da được bao phủ toàn bộ cơ thể, da không chỉ là một màng bọc đơn thuần, mà là một cơ quan có nhiều chức phận quan trọng có ý nghĩa quyết định đối với với sống

Cấu tạo da và các chức phận của da
Cấu tạo da và các chức phận của da

Da được bao phủ toàn bộ cơ thể, da không chỉ là một màng bọc đơn thuần, mà là một cơ quan có nhiều chức phận quan trọng có ý nghĩa quyết định đối với với sống. Mặt khác, da có liên quan mật thiết đến các bộ phận khác trong cơ thể…

Da tạo nên hình thái cơ thể, bảo vệ các cơ quan bên trong

Da có nhiệm vụ cách ly giữa nội môi và ngoại môi, da là một hàng rào bảo vệ các cơ quan sâu như thần kinh, mạch máu, cơ, xương, phủ tạng khỏi các tác hại của các yếu tố cơ học, lý học, hoá học, vi khuẩn có hại. Da còn có tác dụng ngăn cản sự tác dụng của ánh sáng.

Theo nhận định của nhiều người, da mặt là sự phản ánh trung thực tình trạng sức khỏe của chúng ta. Khi da mặt bừng sáng là lúc chúng ta khoẻ mạnh, khi da mặt sạm, tối, già nua là lúc chúng ta đang chịu ảnh hưởng của sự mệt mỏi và stress.

Những trạng thái tình cảm khác nhau như buồn, cáu giận đều thể hiện trên da mặt những đường nhăn nhỏ, theo thời gian những đường nhăn này sẽ càng sâu hơn, nhiều hơn tạo thành một lưới các nếp nhăn rõ rệt.

Trước khi đi vào chương trình chăm sóc da toàn diện, chúng ta phải biết được cấu tạo của da.

Cấu tạo của da

Da gồm 3 phần chính: Biểu bì, Trung bì và Hạ bì

Gồm 3 phần chính:

Biểu bì (Thượng bì)

Là lớp ngoài cùng bảo vệ cơ thể gồm 5 lớp, nhưng quan trọng nhất là lớp sừng và lớp đáy.

  • Lớp sừng: là lớp ngoài cùng bao gồm 15 – 20 tấm sừng nằm chồng khít lên nhau, là nơi diễn ra chu kỳ tái tạo da.
  • Lớp đáy: là lớp sâu nhất của phần biểu bì, rất quan trọng trong việc hình thành tế bào mới.

Có hai loại tế bào:

  • Tế bào hình thành sừng (Keratinocyte): hình thành tế bào mới qua quá trình phân chia tế bào.
  • Tế bào hình thành sắc tố (Melanocyte): quyết định màu sắc da qua quá trình phát triển sắc tố Melanin.

Trung bì

Nằm dưới phần biểu bì, dày gấp 15 – 20 lần biểu bì, rất quan trọng bởi phần này quyết định sự săn chắc và đàn hồi cho da được tạo bởi:

  • Lớp nhú chân bì: có vai trò kết nối giữa biểu bì và trung bì, chứa lượng nước lớn giữa các sợi để điều khiển sự co giãn và săn chắc của da.
  • Lớp mạng: là lớp quan trọng nhất trong phần này, được cấu tạo bởi các sợi:

+ Collagen: là thành phần chính tạo nên trung bì, là chất keo kết nối giữa các sợi tế bào, giúp da săn chắc hơn và chống lại các tác nhân bên ngoài.

+ Elastin: chiếm 2% lượng trung bì, duy trì sự đàn hồi trên bề mặt da.

Hạ bì: Lớp mỡ chứa lượng dinh dưỡng thừa, bảo vệ và giữ nhiệt cho cơ thể.

Những cơ quan phụ thuộc dưới da:

  • Tuyến mồ hôi: giúp điều hoà thân nhiệt, đào thải các sản phẩm sau chuyển hoá
  • Tuyến bã nhờn: giúp cho da mềm mại, mịn màng
  • Mạch máu: nuôi dưỡng các tế bào
  • Dây thần kinh: điều khiển hoạt động các cơ quan trong cơ thể.

Chức năng chính của da

Da tạo nên hình thái và vẻ ngoài xinh đẹp cho bạn

Bảo vệ

Da là một hàng rào bảo vệ các cơ quan sâu như thần kinh, mạch máu, cơ, xương, phủ tạng khỏi các tác hại của các yếu tố cơ học, lý học, hoá học….

Da có tác dụng ngăn cản sự tác động của ánh sáng mặt trời.

Điều hòa nhiệt độ

Điều hoà nhiệt độ bằng 2 cơ chế: ra mồ hôi và phản ứng vận mạch.

Khi nhiệt độ bên ngoài tăng cao, cơ thể phản ứng bằng giãn mạch máu dưới da để tăng toả nhiệt, đồng thời tăng tiết mồ hôi và tăng bốc hơi làm giảm nhiệt. Ngược lại, khi nhiệt độ bên ngoài thấp hơn cơ thể sẽ phản ứng bằng co mạch máu dưới da, giảm tiết mồ hôi, giảm toả nhiệt trên da.

Bài tiết

Bài tiết mồ hôi: trên bề mặt da toàn cơ thể có khoảng 2 – 5 triệu tuyến mồ hôi, ngoài nhiệm vụ tham gia điều hoà thân nhiệt, tuyến mồ hôi còn có nhiệm vụ thải  các chất cặn bã, độc hại.

Bài tiết chất bã: tuyến bã thường tập trung nhiều ở mặt, lưng, ngực. Chất bã làm cho da không ngấm nước, lớp sừng mềm mại, lông tóc trơn mượt.

Dự trữ chuyển hóa

Nước: trong cơ thể chiếm 64%, riêng ở da 9%

Còn lại da dự trữ: NaCL, Ca, K, Mg…

Tạo Keratin và Melanin

Cảm giác

Miễn dịch

Ngoại hình

Sự liên quan giữa da và nội tạng: Da là nơi phản ánh nhiều rối loạn hoặc tổn thương nội tạng, nội tiết.

Chu kỳ thay da

Chu kỳ thay da thường là 28 – 30 ngày

Da là tế bào sống do đó cũng có chu kỳ thay đổi nhất định:

Quá trình thay da diễn ra khoảng 28 – 30 ngày, đối với da lão hoá quá trình này diễn ra khoảng 48 ngày.

Nếu chu kỳ thay da diễn ra chậm → da thô ráp, kém săn chắc.

Nếu chu kỳ thay da nhanh → da mỏng và trở nên mẫn cảm.

Vì thế phải chăm sóc da, cung cấp chất dinh dưỡng và độ ẩm để đảm bảo cho da phát triển bình thường, khoẻ mạnh.

Nguyên nhân gây ảnh hưởng xấu đến da

Tác động của tia tử ngoại: nếu không bảo vệ da và chăm sóc da thường xuyên → da tối màu, có hiện tượng mất nước.

Môi trường ô nhiễm, gió, bụi

Chế độ sinh hoạt không điều độ, ngủ không đủ thời gian

Chế độ dinh dưỡng không phù hợp

Sử dụng mỹ phẩm không đúng với làn da

Phân loại da

Cách phân loại các loại da

Da thường

  • Lượng bài tiết trên da diễn ra đều (da không khô, không nhờn)
  • Da sáng mịn, săn chắc                                                                 
  • Lỗ chân lông nhỏ
  • Da bình thường là da lý tưởng, đẹp, sáng, mịn màng nhưng dễ bị biến đổi sang loại da khác khi thay đổi thời tiết.

Da khô

  • Tuyến nhờn hoạt động kém, da cảm giác căng khô
  • Da mỏng, thiếu độ ẩm
  • Lỗ chân lông nhỏ
  • Dễ xuất hiện nếp nhăn dẫn đến hiện tượng da bị lão hoá.

Da nhờn

  • Tuyến nhờn hoạt động mạnh, cảm giác không sạch trên bề mặt da
  • Da tối màu, bóng nhờn toàn bộ
  • Lỗ chân lông to
  • Nếu không vệ sinh, rửa mặt thường xuyên dễ phát sinh trứng cá

Da hỗn hợp

Làn da có sự khác biệt giữa 2 vùng

Dạng 1

  • Vùng chữ T nhờn
  • Vùng chữ U khô hoặc bình thường

Dạng 2

  • Vùng chữ T khô hoặc bình thường
  • Vùng chữ U nhờn

Da hỗn hợp nếu chăm sóc không đúng cách sẽ dễ chuyển sang da nhờn hoặc da khô

Da mẫn cảm

  • Da mịn, mỏng dễ nhầm với da thường
  • Da yếu, có nhiều mạch máu nhỏ li ti ở 2 bên má
  • Lỗ chân lông nhỏ
  • Dễ bị kích ứng với những tác động từ môi trường bên ngoài như phấn hoa, ô nhiễm môi trường, mỹ phẩm…

Da lão hóa

  • Da khô, xỉn màu, chảy xệ
  • Xuất hiện nếp nhăn nơi khoé mắt, miệng
  • Xuất hiện rám má.